Paggiddiatan a nagbaetan dagiti rebision ti "Manuel Arguilla"

3,417 dagiti byte ti nainayon ,  5 months ago
Naipatarus manipud iti Manuel Arguilla/918434032
m (baliwan ti nagan ti kategoria (via JWB))
(Naipatarus manipud iti Manuel Arguilla/918434032)
[[Papeles:Arguilla marker.jpg|thumb|Ti historikal a pangmarka babaen ti [[Nailian a Historikal a Komison ti Filipinas|Nailian a Historikal nga Instituto]] iti kapuonan a balayna iti Nagrebcan, Bauang]]
Ni '''Manuel Estabilla Arguilla''' ([[Bauang, La Union|Nagrebcan]], Hunio 17, 1911 – [[Panagputol iti ulo|naputolan]], [[Manila Chinese Cemetery|Kamposanto ti Insik ti Manila]], Agosto 30, 1944) ket maisa idi nga [[Dagiti mannurat nga Ilokano|mannurat nga Ilokano]] iti [[Pagsasao nga Ingles|Ingles]], patriota, ken martir.
 
Naammuan isuna par akadagiti adu a naantologo nga ababa a sarita iti "How My Brother Leon Brought Home a Wife," ti nangruna a sarita iti urnos ti ''How My Brother Leon Brought Home a Wife and Other Short Stories'', a nangabak iti umuna a premio iti Binglay ti Literario ti Mankomunidad idi 1940.
== Dagiti nagibasaran==
 
Dagiti saritana iti "Midsummer" ken "Heat" ket naipablaak idiay [[Tondo, Manila]] babaen ti ''Prairie Schooner''.
 
Kaaduan kadagiti sarita ni Arguilla et mangiakita kadagiti senario iti [[Barrio]] Nagrebcan, [[Bauang, La Union]], ti lugar a nakayanakanna. Ti singgalutna iti nakayanakanna a lugar, a pinatibker babaen dagiti pannakilangenna kadagiti napanglaw a tattao iti [[Ilocos]], ket nagtultuloy a napigsa uray iti kalpasan ti iya-alisna iti [[Manila]], nga idiay ket nagadal iti [[Unibersidad ti Filipinas]], nalpsna ti BS iti Edukasion idi 1933, ken nagbalin a maysa a kameng ken kalpasanna ti presidente ti U.P. Writer's Club ken editor ti ''Literary Apprentice'' ti unibersidad.
 
Inasawana ni Lydia Villanueva, maysa pay a nalaing a mannurat iti Ingles, ken nagtaengda idiay [[Ermita, Manila|Ermita]], Manila. itoy, ni [[F. Sionil José]], ti sabali pay a seminali a mannurat a Filipino iti Iggles, ket masansan a naglaglagip iti pannakakitkitana iti Nailian a Biblioteka, nga idi ket maysa a sirok ti agdama a Nailian a Museo. "Saanmo a maliwayan isuna", kinunkuna ni José ken ni Arguilla, "gapu ta adda daytoy nangisit a kamanaw iti rupana, ti maysa kamanaw wenno maysa a dimmakel a siding. Sinursuratna idi dagiti ababa a saritana ken dagiti salaysay a rinaraemko."<ref>{{cite book |last = José |first=Francisco Sionil |author-link=F. Sionil José |editor= Alejandro Padilla |title=Termites in the Sala, Heroes in the Attic:Why We Are Poor |date= 2005 |publisher=Solidaridad Publishing House |location=Ermita, Manila |isbn=971-8845-41-0 |chapter=Manila Seven Decades Ago}}</ref>
 
Nagbalin isuna a manirsuro iti kreatibo a panagsurat iti [[Unibersidad ti Manila]] ken kalpasanna nagtrabaho iti Bureau of Public Welfare kas mangimaton nga editor ti pablaak ti opisina iti ''Welfare Advocate'' aginggana idi 1943. Kanungpalan a naidutok isuna iti Board of Censors. Naglimed isuna a nagurnos iti maysa a yunit ti intelihensia ti gerila a simmuppiat kadagiti Hapon.
 
Idi Agosto 5, 1944, natiliw isuna ken tinututuok babaen ti [[Imperial a Buyot ti Hapon|buyot ti Hapon]] iti [[Fort Santiago]].
 
Iti maysa pammalagip, kanungpalan a naiyalis isuna iti [[Kamposanto ti Insik ti Manila]]. Dagiti kakuyogna ket dagiti daulo ti gerila, ken dagiti ad-du ngem sangapulo a lallaki. Nabilinanda nga agkali kadagiti bukodda a tanem, kalpasanna dagusda a saggaysa a naputolan babaen dagiti [[Guntō|espada]]. Ti bangkayna, kend agiti pay kakaduana, ken saanda a nabirukan, gapu ta naikalida kadagiti saan a namarkaan a tanem.
 
Dagiti bangkay dagiti pinatay a lallaki ket naibagbaga a nabirukan ken linasin dagiti kakaduada kalpasan ti gubat, kalpasan idi impakaammo ni [[Richard Sakakida|opisial ti Hapon-Amerikano]] (nagtabtrabaho iti Buyot ti Hapon a kas maysa nga espia) ti nakitana ken ti lokasion ti tanem klpansan kadagiti panagpapatay idi Agosto 30, 1944. Iti agdama, mabirukan dagiti bangkayda iti [[Amianna a Kamposanto ti Manila]].
 
== Dagiti nagibasaran ==
{{Reflist}}
* ''Dictionary of Philippine Biography,'' Volume 3, Filipiniana Publications, Siudad ti Quezo, 1986
 
{{Kontrol ti autoridad}}
{{Filipinas-bio-pungol}}
 
{{DEFAULTSORT:Arguilla, Manuel}}