Dios

nainlangitan nga entidad
(Naibaw-ing manipud iti Diosen)

Ti Dios ket kankanayon nga isipen a kas ti kangatuan a parsua ken ti kangrunaan a banag iti pammati.[1] Iti teismo, ti Dios ket isu ti nagpartuat ken agtartaripatu iti law-ang. Iti deismo, ti Dios ket isu ti nagpartuat (ngem saan a nagtartaripatu) iti law-ang. Iti panteismo, ti Dios ket isu ti law-ang. Dagiti teologo ket nangibagbagada kadagiti nadumaduma a gupit kadagiti adu a paggiddiatan dagiti konsepto ti Dios. Kadawyan kadagitoy ket ti omnisiensia (awan inggana a pannakaammo), pannakabalin (awan patingga a bileg), omnipresensia (adda amin ti aniaman a lugar), omnibenebolensia (puro a kinaemma), nainlangitan a kinanumo, ken ti agnanayon ken kammasapulan a kaadda. Ti Monoteismo ket isu ti pammati ti kaadda ti Dios wenno iti kinaagmaymaysa iti Dios.

Salaysay ti presko ti Pannakapartuat ti Init ken Bulan ti Kapilia Sistina babaen ni Michelangelo (c. 1512), ti nadayeg nga ammo a kas pagarigan ti pannkaipakita iti Dios ti Ama iti Lumaud nga arte

Ti Dios ket naisipan pay a kas ti inkorporeal (di material), ti personal a parsua, ti taudan ti amina a moral a rebbeng, ken ti "kalatan a maisipan a kaadda".[1] Dagitpy a gupit ket sinuportaran idi dagiti nadumaduma a degrado babaen dagiti nasapa a teologo a pilosopo a Hudio, Kristiano ken Muslim . Adu kadagiti nadayeg a mediebal a pilosopo ken moderno a pilosopo ket nakaparang-ay kadagiti argumento para ken suppiat ti kaadda ti Dios.

Adda ti adu a nagnagan para iti Dios, ken dagiti nadumaduma a nagan ket naikapet kadagiti nadumaduma a kultural a kapanunotan no sino ti Dios ken ania dagiti gupit a tagikuana. Iti Hebreo a Biblia "Siak ti Siak", ken ti "Tetragrammaton" YHVH ket naus-usar a kas nagnagan ti Dios, bayat a ti Yahweh, ken Jehovah ket sagpaminsan nga inus-usar iti Kristianidad a panangiyebekkas iti YHVH. Iti Arabiko, ti nagan nga Allah ("ti Dios") ket isu ti naus-usar, ken gapu ti kadayeg ti Islam kadagiti agsasao ti Arabiko, ti nagan nga "Allah" ket adda dagiti kaibuksilanna iti Islamiko a pammati ken kultura. Dagiti Muslim ket agikedkeddengda a ti adu a titulo a nagnagan para iti Dios, bayat nga ti Hudaismo ket kadawyan a mangitudtudo ti Dios babaen ti naitituluan a nagnagan ti Elohim wenno Adonai. Iti Hinduismo, ti Brahman ket kankanayon a naikeddeng a ti monistiko a diosen.[2] Dagiti dadduma pay a relihion ket addaanda ti nagnagan para iti Dios, kas pagarigan, ti Baha iti Bahá'í a Pammati,[3] Ti Waheguru iti Sikismo,[4] ken Ahura Mazda iti Zoroastrianismo.[5]

Dagiti notaUrnosen

  1. ^ a b Swinburne, R.G. Ti "Dios" iti Honderich, Ted. (ed)Ti Oxford Kumaduaan iti Pilosopia, Unibersidad ti Oxford a Pagmalditan, 1995.
  2. ^ Panteismo: Ti Di Teistiko a Konsepto iti Diosen - Panid 136, Michael P. Levine - 2002
  3. ^ Ti Rambakan para iti Kararua: Dagiti meditasion kadagiti Gupit iti Dios : ... - Panid x, Baháʾuʾlláh, Joyce Watanabe - 2006
  4. ^ Pilosopia ken Pammati iti Sikismo - Panid ix, Kartar Singh Duggal - 1988
  5. ^ Ti Intelektual a Panagraraem: Paungarem ti Isipmo, Lippasem ti Panagadalmo, ken Agdayangdayangka a natalged kadagiti nakultura a klase, David S. Kidder, Noah D. Oppenheim, panid 364

Dagiti nagibasaranUrnosen

  • Beck, Guy L. (2005). Dagiti Pagpilian a Krishna: Rehional ken Berkular a Pakaidumadumaan iti Hindu a Diosen. SUNY Press. ISBN 0-7914-6415-6.
  • Pickover, Cliff, Ti Paradokso iti Dios ken ti Siensia iti Omnisiensia, Pagmalditan ti Palgrave/San Martin, 2001. ISBN 1-4039-6457-2
  • Collins, Francis, Ti Pagsasao ti Dios: Ti maysa a Sientista ket Mangitited ti Ebidensia para iti Pammati, Free Press, 2006. ISBN 0-7432-8639-1
  • Harris interaktibo, Bayat nga Kaaduan kadagiti Amerikan ket Namatmati iti Dios, 36% laeng ti Mapmapan kadagiti Relihioso a Serbisio iti Maminsan ti maysa a Bulan wenno Adadu pay
  • Miles, Jack, Dios: A Biograpia, Knopf, 1995, ISBN 0-679-74368-5
  • Armstrong, Karen, Ti Pakasaritaan ti Dios: Ti 4,000-a Tawtawen a Panagbirbiruk ti Hudaismo, Kristianidad ken Islam, Ballantine Books, 1994. ISBN 0-434-02456-2

Dagiti akinruar a silpoUrnosen

  Dagiti inadaw a sasao a mainaig iti Dios iti Wikiquote (iti Ingles)